Arben Xhaferi’yi saygıyla anıyoruz.

Arben Xhaferi – Hayatı ve Arnavut Toplumu İçin Mücadelesi

Doğum: 24 Ocak 1948, Tetova
Vefat: 15 Ağustos 2012, Üsküp, Kuzey Makedonya
Meslek: Gazeteci, yazar, siyasetçi
Parti: Demokratik Arnavut Partisi (PDSH – Partia Demokratike Shqiptare) kurucu başkanı

Erken Yaşam ve Eğitimi

Arben Xhaferi, Tetova’da Arnavut bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Üsküp Üniversitesi Felsefe Fakültesi’nde eğitim gördü. Genç yaşlarından itibaren hem edebiyat hem de felsefeye meraklıydı. Öğrencilik döneminde Yugoslavya’daki baskıcı politikaların Arnavut kimliğini silmeye yönelik uygulamalarına tanıklık etti.

Gazetecilik ve Fikir Dünyası

Üniversiteden sonra bir süre Belgrad’da ve Priştine’de gazetecilik yaptı.

Yugoslavya döneminde Arnavut kültürü ve dili üzerine yazıları ile tanındı.

Özellikle 1980’lerde Kosova sorunu, Arnavut kimliğinin korunması ve demokratik haklar üzerine yazdığı eleştirel makaleler, dönemin rejimi tarafından sansürlendi.

Yugoslavya’nın dağılma sürecinde, Arnavutların siyasi olarak örgütlenmesi gerektiğini savundu.

Siyasi Hayata Girişi

1990’ların başında Makedonya’nın bağımsızlığı sürecinde aktif siyasete atıldı.

1994’te Arnavut Demokratik Partisi’ni (PDSH/DPA) kurdu ve uzun süre genel başkanlığını yürüttü.

Arnavutların anayasal eşitliği, dil hakları ve eğitim hakları için müzakerelerde öncü rol oynadı.

Makedon siyasi elitin, Arnavutları ikinci sınıf vatandaş konumunda tutmasına karşı sert muhalefet yürüttü.

2001 Krizi ve Ohri Çerçeve Anlaşması

2001’de Makedonya’da Makedon güvenlik güçleri ile Ulusal Kurtuluş Ordusu (UÇK) arasında çatışmalar başladı.

Xhaferi, çatışmaların barışçıl çözümü için masada yer aldı.

Ohri Çerçeve Anlaşması sürecinde Arnavut siyasi kanadının başlıca müzakerecilerinden biri oldu.

Anlaşmayla Arnavutlar; dil hakları, kamu kurumlarında temsil, eğitimde kendi dilinde öğretim gibi önemli kazanımlar elde etti.

Ancak Xhaferi, anlaşmanın tam olarak uygulanmamasına karşı hayatının sonuna kadar eleştirel bir duruş sergiledi.

Arnavut Toplumu İçin Mücadelesi

Arben Xhaferi’nin mücadelesi, yalnızca Makedonya sınırlarıyla sınırlı değildi:

Kosova’nın bağımsızlığı sürecinde Arnavut halkının kendi kaderini tayin hakkını destekledi.

Presheva Vadisi ve Karadağ’daki Arnavut azınlıkların hakları için Balkan genelinde politik kampanyalar yürüttü.

Arnavutlar arasında ulusal birlik ve kültürel dayanışmanın güçlenmesini savundu.

Balkanlarda demokratikleşme, insan hakları ve azınlık haklarının korunması konularında entelektüel liderlik yaptı.

Vefatı ve Mirası

15 Ağustos 2012’de beyin kanaması sonucu Üsküp’te hayatını kaybetti.
Cenazesi Tetova’da büyük bir kalabalığın katılımıyla defnedildi.
Arben Xhaferi, hem siyasi hem entelektüel kişiliğiyle Makedonya’daki Arnavutların hak mücadelesinde simge isimlerden biri olarak hatırlanmaktadır.

Onun sözleriyle:
“Bir halk, kimliğini koruyamadığı anda özgürlüğünü de kaybeder.” A.Xhaferi

ARNAVUTHABER ©️