​Sarayın Akrabaları, Dağların Beyleri: Begoviçlerin İpek’teki Mührü

Kosova’nın İpek (Peja) şehrinde bugün bir otel ve restoran olarak misafirlerini ağırlayan Kulla e Zenel Beut (Zeynel Bey Kulesi), taş duvarlarının ardında Balkanlar’ın köklü ailelerinden biri olan Begolli (Begoviç) sülalesinin görkemli tarihini barındırıyor. Salih Atakan’ın kıymetli anlatıları, bu yapının ve sahiplerinin bölgedeki sosyo-politik ağırlığını gün ışığına çıkarıyor.

Salih Atakan’ın Anlatılarıyla Begolli Ailesi ve Kulla

Salih Atakan’ın aktardığı bilgilere göre, İpek’teki bu meşhur kule ev aslen Mahmut Begolli’ye aittir. Mahmut Bey’in vefatından sonra kule, yeğenleri Seyfettin ve Zenel Beylere miras kalmıştır; Seyfettin Bey 1945 yılında vefat etmiştir.

Begolli ailesinin tarihsel kökeni ve gücü hakkında şu detaylar öne çıkmaktadır:

Köken ve İnanç: Aile, Karadağlı Begoviç sülalesinden gelmektedir. Aralarında İslamiyet’e geçenler olduğu gibi geçmeyen kollar da mevcuttur.

Toprak ve Mülkiyet: Begolliler, İpek çevresinde yüz binlerce dönüm toprağa ve onlarca köye sahiptiler. En büyük gelir kaynaklarını İpek çarşısındaki mülkler, değirmenler ve hanlar oluşturuyordu.

Sosyal Adalet: İlginç bir not olarak, Begollilerin topraklarında çalışan köylülerden pek kira almadıkları, hatta ailenin İşkodra kolundaki Gül Bey gibi isimlerin köylünün getirdiği yiyeceğin dahi parasını ödediği anlatılmaktadır.

Tarihsel Hizmet ve Ödül: Ailenin bu denli büyük topraklara sahip olmasının arkasında Osmanlı Devleti’ne yaptıkları hizmetler yatar. 1780’li yıllarda Mahmut Buşhati isyanının bastırılmasında Osmanlı’ya yardım etmişler; bu sadakatleri karşılığında padişah tarafından kendilerine geniş topraklar ve vakıf mülkleri bağışlanmıştır. Not: (Bushati’ler daha sonra Osmanlı yönetimi ile barıştı. Hatta sonraları saray ile akraba olmuşlar, II. Abdülhamid’in kızı Naime Sultan, Buşhatlı Celaleddin Paşa ile evlenmiştir.)

Zeynel Bey’in Av Merakı: Kulla e Zenel Beut’a adını veren Zeynel Bey’in büyük bir av tutkusu olduğu bilinir. Zeynel Bey, ayrıca avlanmak için gittiği köylerde konaklamak amacıyla küçük kule evler yaptırmış, avlanmadığı zamanlarda ise buraları transit geçerek İpek’teki Kulla e Zenel Beut’ta vaktini geçirmiştir.

Kulla e Zenel Beut’un Şimdiki Hali

Bugün İpek şehir merkezinde yükselen Kulla e Zenel Beut, geçmişin bu soylu mirasını modern bir anlayışla geleceğe taşıyor. Geleneksel Arnavut kule mimarisinin (Kulla) en zarif örneklerinden biri olan yapı, yapılan titiz restorasyon çalışmalarıyla bir otel ve restoran kompleksi haline getirilmiştir.

Mimarisi: Kalın taş duvarları, küçük pencereleri ve savunma karakterli yapısıyla orijinal dokusunu koruyan Kulla, ziyaretçilerine orta çağdan kalma bir kalede konaklıyormuş hissi verir.

Restoran: Kulla’nın iç mekanları, geleneksel ahşap işçiliğiyle bezenmiştir. Restoran kısmında, Begolli ailesinin sofralarındaki zenginliği andıran geleneksel Kosova mutfağının yanı sıra modern lezzetler de sunulmaktadır.

Turistik Değeri: Sadece bir konaklama tesisi değil, aynı zamanda yaşayan bir müze niteliğindedir. Salih Atakan’ın bahsettiği o büyük aristokrat geçmiş, bugünün misafirleri için tarihi bir atmosfer içinde yeniden canlanmaktadır.

Zeynel Bey’in bir zamanlar av dönüşü dinlendiği bu taş duvarlar, bugün dünyanın dört bir yanından gelen turistleri ağırlayarak Begolli ailesinin İpek’teki imzasını yaşatmaya devam ediyor.

#arnavuthaber #ipek #begolli