Şehit Shaban Polluzha – Vatana Adanmış Bir Hayat

Kökeni ve Ailesi

Doğumu: 1871 yılında, dönemin Osmanlı Kosova Vilayeti’ndeki Drenica bölgesinde yer alan Polluzhë köyünde doğdu.

Aile: Babası Mustafë Rexhep Kastrati, annesi Hamide’dir. Aile, orta sınıfa mensuptu; Shaban resmi bir eğitim alamadı, ancak genç yaşlarda yaşadığı dönemin adaletsizlikleri nedeniyle yerel siyasi yaşama dahil oldu .

Askeri ve Politik Mücadele

Birinci Dünya Savaşı

Bulgar ve Avusturya-Macaristan işgaline karşı ittifak güçleri saflarında savaştı.

Kaçak Hareketi

Savaş sonrası Yugoslav Krallığı’na karşı savaşan askerî direnişe, özellikle Azem Galica komutasındaki kaçak hareketine katıldı; Galica yaralandığında birliklerin güvenli şekilde çekilmesini sağladı (1924).

İkinci Dünya Savaşı

İtalyan işgali sırasında Vullnetari milislerinde görev aldı; sonra kısa süreyle Balli Kombëtar’a katıldı. Ancak asil görüşü, İtalyanlar ile işbirliğine karşı çıkmaktı. 1941’de ailesiyle birlikte Pejë’de hapsedildi.

Kendini hem Balli Kombëtar hem de Yugoslav/Nacional Çlirimtare ile yakın temas içinde buldu: Yugoslav Partizanlarına katılmayı, Kosova’ya özerklik sözü üzerine kabul etti.

7 Ekim 1944’te, Novi Pazar Muharebesi’ne yaklaşık 60 adamıyla katılarak Aćif Hadžiahmetović yönetimindeki kollaborasyon güçlerini destekledi. 19 Aralık’ta şehirden ayrıldı ve Mitrovica’da tutuklandı, mallarına el konuldu.

Drenica Ayaklanması

Aralık 1944’te Sırp komünistlerin Kosova’dan zorla asker toplama girişimine karşı direnişi organize etti. Drenica’da Drenica Taburu’nun komutanı olarak yaklaşık 8.000 savaşçı topladı; bazı kaynaklar 20.000’in üzerinde katılımcı olduğunu belirtir.

Ocak 1945 başında Sırp ve Yugoslav Partizan kuvvetleri tarafından saldırıya uğradı. Drenica Ayaklanması, 22 Ocak – 18 Şubat 1945 tarihleri arasında süren hazırlıksız fakat gözü pek bir direnişti. Kvılkaynaklara göre direnişte yaklaşık 430 Arnavut direnişçi şehit oldu; Partizan tarafında ise 2.550 ölü, 6.000 yaralı ve 850 esir verildi. Ayrıca 150 ev yakıldı, 6.000 sivil yerinden edildi.

Şehadeti — 21 Şubat 1945

Polluzha’nın liderliğinde Drenica’da sürdürülen direniş, 21–22 Şubat 1945’te Yugoslav Partizan birliklerinin bastırılmasıyla sona erdi. Kendisi Tërstenik köyü, Drenas yakınlarında kalan birliklerle savunma hattı oluşturmaya çalışırken, sayıları oldukça fazla olan Yugoslav Partizanlar ile savaşırken kahramanca şehid düştü.

Bu çatışmalarda Mehmet Gradica ve diğer önde gelen liderlerde Shaban Polluzhan ile birlikte sonuna kadar savaşaral şehit düştü ve Drenica’daki Arnavut direnişi kanlı bir şekilde bastırılmış oldu. Lavdi.

Miras ve Anısına

Hero of Kosovo unvanı: 2009 yılında Fatmir Sejdiu tarafından, daha sonra 2012’de Devlet düzeyinde “Kosova Kahramanı” olarak ödüllendirildi (“Hero of Kosovo”) .

Kosova’da özellikle Drenica Ayaklanması ve Polluzha’nın liderliği, komünist Yugoslav yönetimine karşı erken bir direniş sembolü olarak kabul edilir .

Günümüzde resmî devlet törenleriyle, halkın sevgisi ile birçok kuşak boyunca onun mirasına saygı göstermektedir.

Kısa Özet Tablosu

Başlık Bilgi

Doğum 1871, Polluzhë (Drenica, Osmanlı Kosova Vilayeti)
Aile Mustafë Rexhep Kastrati ve Hamide; orta sınıf
Eğitim Resmî eğitim yok; yerel siyasi yaşamca biçimlendi
I. Dünya Savaşı Bulgar ve Avusturya karşısında direniş
Kaçak Hareketi Azem Galica birliklerine katıldı (1924)
II. Dünya Savaşı Vullnetari; Balli Kombëtar; geçici işbirliği + Parti bağlantısı
Novi Pazar Mücadelesi Ekim–Aralık 1944; şehir savunmasında kritik rol aldı
Drenica Ayaklanması Aralık 1944 – Şubat 1945; kendi bölgesi için direniş
Şehadet 21 Şubat 1945, Tërstenik (Drenas, Kosova)
Ödüller / Unvanlar Hero of Kosovo (2009/2012)

Önemli Notlar:

Bazı kaynaklarda 2.000–20.000 arasında değişen katılımcı sayısı belirtilse de; kabul gören görüş yaklaşık 6.500 kadar katılımcı üzerinden hesaplanmaktadır .

Polluzha’nın tutumu bazen “Nazizm ile işbirliği” suçlamalarına kadar varmış olsa da, esas olarak faşist işgale karşı yerel halkı koruma ve Kosova’ya özerklik hedefiyle hareket etmiştir. Silah arkadaşlarıyla birlikte şehadete kadar mücadelesini sürdürmüştür. Kosova’nın özgürlük ateşi İbrahim Rugova, Adem Demaçi ve UÇK’nın şanlı özgürlük savaşına kadar, 45 yıl küller altında yürekler içinde taşınarak devam etti.

ARNAVUTHABER ©️